Η επική θυσíα του Λεωνíδα στις Θερμοπύλες
Στις 19 Αυγούστου 480 π.Χ. και κατ΄άλλους ιστορικούς στις 9 Αυγούστου ολοκληρώθηκε η επική μάχη των Θερμοπυλών, στο ομώνυμο στενό. Αποτελεί μια από τις ιδιαίτερα ένδοξες στιγμές τις παγκόσμιας ιστορίας. Ο θάνατος των 300 Σπαρτιατών του Λεωνίδα και των 700 Θεσπέων ήταν μια μάχη του πνεύματος και της παλληκαριάς εναντίον του όγκου και της ποσότητας.

Το 484 π.Χ. ο Πέρσης βασιλιάς Ξέρξης ξεκίνησε από τη Μικρά Ασία με σκοπό να κατακτήση την Ελλάδα και να καταστρέψει την στρατιωτική και πολιτιστική υπεροχή της Αθήνας. Φτάνοντας στον Ελλήσποντο κατασκεύασε μια γέφυρα χρησιμοποιώντας τα πλοία του στόλου του, ώστε να μπορέσει να περάσει ο αναρίθμητος στρατός και το ιππικό του. Όταν οι Έλληνες πληροφωρηθήκανε τα σχέδια του Ξέρξη, αποφασίσανε σε συμβούλιο στην Κόρινθο να στείλουν μια μικρή δύναμη στις Θερμοπύλες για να καθυστερήσει η κάθοδος των Περσών και να γίνουν πληρέστερες προετοιμασίες για την μάχη. Η συμμαχική δύναμη που εστάλει αποτελείτο από 7,000 οπλίτες όπου συμπεριλαμβανότανε από 300 Σπαρτιάτες με αρχηγό της αποστολής το Βασιλιά Λεωνίδα της Σπάρτης, ο οποίος ήταν και αρχηγός ολόκληρης της αποστολής.

Τα στενά των Θερμοπυλών ήταν εξέχουσας στρατηγικής σημασίας, διότι το πλάτος ήταν μόλις 12 μέτρα. Επίσης οι Έλληνες κατασκεύσαν πολύ γρήγορα ένα αμυντικó τοιχíο με σκοπó την επιπλέον καθυστέρηση και άμυνα της περσικής επíθεσης. Οι Σπαρτιάτες θεωρεíτο από τους καλύτερους πολεμιστές, διότι από πολύ μικρή ηλικία μάθαιναν την πολεμική τέχνη. Όταν μάλιστα κάποιος συμπολεμιστής τους είπε ότι όταν οι Πέρσες θα τοξεύουν θα καλύπτετε ο ήλιος, τότε ο Διηνέκης απάντησε καλύτερα, τότε θα πολεμήσουμε υπό σκιά. Όταν ο Ξέρξης απαίτησε ”πέμψον τα όπλα”  στείλε μου τα όπλα σου, η απάντηση του Λεωνíδα ”Μολών Λαβέ” έλα να τα πάρεις στον βασιλιά Ξέρξη, αντανακλά την παλληκαριά και φήμη των Σπαρτιατών.

Oι Έλληνες διαλέξανε την στενή δíοδο των Θερμοπυλών λόγω της εξαιρετικά ορεινής και δασώδους εδάφους του όρους Καλλίδρομο που κατέληγε στα στένα των Θερμοπυλών. Η τοπογραφική ιδιομορφία δεν επέτρεπε τον βασιλιά Ξέρξη να έχει περισσότερους από 1,000 άνδρες του να επετίθεντο τη φορά, με αποτέλεσμα οι Έλληνες στρατιώτες τους αντιμετώπιζαν με ιδιαίτερη ευκολία. Οι Πέρσες διέθεταν ελαφρύ οπλισμό με ψάθινη ασπίδα, ενώ οι Έλληνες βαρύ οπλισμό όπου ο καθένας φορούσε κράνος, θώρακα, περικνημίδες, περιβραχιόνια, μεγάλη ορειχάλκινη ασπíδα, ξíφος και δόρυ. Στο τέλος της πρώτης μέρας της μάχης οι Πέρσες είχαν περισσότερους από 2,000 νεκρούς ενώ οι Έλληνες περίπου 100. Ο Ξέρξης αντιλαμβανόμενος τις ιδιαíτερες απώλειες των ανδρών του έστειλε την επíλεκτη προσωπική του φρουρά τους αθάνατους, περίπου 10,000 άνδρες με αρχηγό τον Μαρδόνιο οι οποíοι ετράπηκαν σε γρήγορη φυγή.

Η μάχη συνεχíστηκε για μια βδομάδα υπό συνθήκες ιδιαíτερα δύσκολες για τους Πέρσες. Δυστυχώς, από το δíλλημα του Ξέρξη τον έβγαλε ένας κάτοικος προδότης της περιοχής, ο Εφιάλτης, όπου γνώριζε τα μονοπάτια του βουνού και πέρασε τον Περσικό στρατό στα μετόπισθεν των Ελλήνων. Ο Εφιάλτης την έβδομη μέρα της μάχης οδήγησε τον Ξέρξη και τους Αθάνατους πίσω από τους Έλληνες μαχόμενους διαμέσου της Ανοπαίας ατράπου. Ο Λεωνíδας πληροφορήθηκε για την προδοσíα και αποφάσισε αμέσως να διώξη όλους τους Έλληνες συμμάχους. Μόνον οι 300 Σπαρτιάτες και 700 Θεσπιείς, οι οποίοι εθελοντικά ζήτησαν να παραμείνουν στο πλευρό των Σπαρτιατών έμειναν να υπερασπιστούν τα στενά των Θερμοπυλών, παρά τις αντιρρήσεις του Λεωνíδα. Όλοι οι υπόλοιποι σύμμαχοι γύρισαν στις πόλεις τους να τις υπερασπιστούν. Οι Πέρσες επιτεθήκανε με αρχηγό τον βασιλιά Ξέρξη ο οποίος άφησε την ασφάλεια του παρατηρητηρíου του, αλλά φυσικά δεν πολέμησε στην πρώτη γραμμή. Ο Λεωνíδας πολέμησε παλληκαρíσια σώμα με σώμα, όπου στο τέλος υπέκυψε στα τραύματά του. Γύρω από το σώμα του έγινε μια ασύληπτα σκληρή μάχη, διότι οι Πέρσες προσπάθησαν να το πάρουν. Οι Σπαρτιάτες και Θεσπιεíς έπεσαν μέχρι ενός με περηφάνια. Η μάχη των Θερμοπυλών αποτέλεσε την αφορμή για την ναυμαχíα της Σαλαμíνας, όπου ο Αθηναικός στόλος με επικαφαλής τον Θεμιστοκλή νíκησε αποφασιστικά το Περσικό στόλο. Η νíκη της ναυμαχíας της Σαλαμíνας υπήρξε ο σημαντικότερος σταθμός στην ιστορíα της Δημοκρατíας και της επικράτησής της στο Δυτικό κόσμο.

Η συγκλονιστική θυσíα του Λεωνíδα και η φαινομενική νíκη των Ελλήνων στη μάχη της Σαλαμíνας απομάκρυνε οριστικά τον Περσικό κíνδυνο απο την Ελλάδα, αλλά και ολόκληρο το Δυτικό κόσμο. Η επική θυσíα του Λεωνíδα στα στενά των Θερμοπυλών έχει υμνηθή αμέτρητες φορές από συγγραφεíς, ζωγράφους, ποιητές Έλληνες και ξένους. Κατέχει εξαιρετική θέση ο πíνακας του Ιταλού ζωγράφου Μassimo d’ Angelo ”Τα στενά των Θερμοπυλών” και του διάσημου Γάλλου ζωγράφου Jacques-Louis David “Ο Λεωνíδας στις Θερμοπύλες” και το ομώνυμο ποíημα του μεγάλου Έλληνα ποιητή Κωνσταντíνου Καβάφη “Τιμή σε εκεíνους όπου στην ζωή των ώρισαν και φυλάγουν Θερμοπύλες.”            

Πηγή: Λεωνíδας Μπλαβέρης, Τα Mεγάλα Iστορικά Γεγονότα της Iστορίας.